google.com, pub-7610353441165800, DIRECT, f08c47fec0942fa0 ਸਾਹਿਤ ਸਕਰੀਨ: Covid-19
Showing posts with label Covid-19. Show all posts
Showing posts with label Covid-19. Show all posts

Saturday, 5 June 2021

ਹਸਪਤਾਲ ਵਾਲੇ ਉਹ ਅਠਾਰਾਂ ਦਿਨ ਜਿਹਨਾਂ ਮੇਰੀ ਤੌਬਾ ਕਰਾ ਦਿੱਤੀ

 [8:14 pm, 04/06/2021] Pardeep Sharma new

            ਪ੍ਰਦੀਪ ਸ਼ਰਮਾ ਇਪਟਾ ਵੱਲੋਂ ਹੱਡਬੀਤੀ ਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਲਿਖਤ                  

Courtesy Photo 

ਲੁਧਿਆਣਾ: 4 ਜੂਨ 2021: (ਪ੍ਰਦੀਪ ਸ਼ਰਮਾ ਇਪਟਾ//ਸਾਹਿਤ ਸਕਰੀਨ)::

ਕੋਵਿਡ-19 ਇਕ ਜਾਨਲੇਵਾ ਹਮਲਾ ਹੈ ਸਾਡੇ ਸਭਨਾਂ ਤੇ। ਦੁੱਖਾਂ ਦਾ ਅਚਾਨਕ ਟੁੱਟਿਆ ਪਹਾੜ ਹੈ ਅੱਜ ਦੇ ਮਨੁੱਖ ਤੇ। ਇਕ ਐਸੀ ਰਾਖਸ਼ਸ ਨੁਮਾ ਬਿਮਾਰੀ ਜੋ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਵੀ ਕੰਗਾਲ ਬਣਾ ਦੇਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕਦੇ ਵੀ ਤੁਹਾਡੇ ਘਰ ਦੇ ਵਿਚ ਆ ਕੇ ਖੌਫ਼ਨਾਕ ਦਸਤਕ ਦੇ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਮਿਤੀ 27 ਅਪਰੈਲ 2021 ਮੇਰਾ ਪਰਿਵਾਰ ਹਾਲੇ ਇਕ ਮੈਂਬਰ ਦੇ ਚਲੇ ਜਾਣ ਦੀ ਦੁਖਾਂਤ ਤੋਂ ਉਭਰਿਆ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸੀ  ਮੇਰੇ ਲੜਕੇ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਇਸ ਭਿਆਨਕ ਬੀਮਾਰੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਗਿਰਫਤ ਵਿਚ ਲੈ ਲਿਆ। ਇਹ ਬਿਮਾਰੀ ਆਪਣੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਲੱਛਣ ਬਦਲ ਕੇ  ਮੇਰੇ ਲੜਕੇ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜਕੜ ਵਿੱਚ ਲੈ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਕਰੋਨਾ ਟੈਸਟ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ। ਘਟਦਾ ਹੋਇਆ ਆਕਸੀਜਨ ਲੈਵਲ ਲਗਾਤਾਰ ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿਚ ਦਹਿਸ਼ਤ ਪਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਮੈਡੀਕਲ ਬੀਮਾ ਨਾ ਹੋਣਾ ਵੀ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਕਾਰਨ ਸੀ।  ਇਲਾਜ ਮਹਿੰਗੇ ਤੋਂ ਮਹਿੰਗਾ  ਹੁੰਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਜੇਬ ਖਾਲੀ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਸੀ। ਉਧਾਰਾਂ ਦਾ ਕਰਜ਼ਾ ਲਗਾਤਾਰ ਚੜ੍ਹਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। 

ਬੇਟੇ ਦੀ ਵਿਗੜਦੀ ਹਾਲਤ ਵੇਖ ਕੇ ਹਸਪਤਾਲ ਲਿਜਾਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਮੇਰਾ ਜ਼ਾਤੀ ਤਜਰਬਾ ਹੈ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕੋਰੋਨਾ ਨੂੰ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਤਾਂ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਪਰ ਇਲਾਜ ਦੇ ਭਿਆਨਕ ਖਰਚਿਆਂ ਤੋਂ ਮੂੰਹ ਮੋੜ ਲਿਆ ਹੈ।  ਸਾਡੇ ਤੋਂ ਭਾਂਤ ਭਾਂਤ ਦੇ ਟੈਕਸ ਵਸੂਲਣ ਵਾਲੀਆਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ਨੇ ਇਸ ਮੁਸੀਬਤ ਮੌਕੇ ਸਾਡੇ ਲਈ ਉਹ ਕੁਝ ਕਿਓਂ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜੋ ਬੇਹੱਦ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸੀ। ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਸੰਗਠਨ ਨਾ ਹੁੰਦੇ ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਹੀ ਰੁਲ ਗਏ ਸਾਂ। ਕੋਰੋਨਾ ਸਭਨਾਂ ਨੂੰ ਨਿਗਲਦਾ ਤੁਰਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਅਜੇ ਵੀ ਇਸਦੀ ਕੋਈ ਤਾਰੀਖ ਨਜ਼ਰ ਨਹੀਂ ਆ ਰਹੀ।  

ਜਦੋਂ ਸਾਡੇ ਪਰਿਵਾਰ ਤੇ ਮੁਸੀਬਤ ਪਈ ਤਾਂ ਬੇਟੇ ਨੂੰ ਲੁਧਿਆਣੇ ਦੇ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਵੱਡੇ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਕਰਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਜਦੋਂ ਹਸਪਤਾਲ ਵਾਲੇ ਮੈਨੂੰ ਬੈੱਡ ਦੇਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਰਹੇ ਸੀ ਤਾਂ ਮੇਰਾ ਦਿਲ ਬੈਠਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਪਰ ਫੇਰ ਵੀ ਬੜੀ ਮਸ਼ੱਕਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਓ ਲੈਵਲ ਟੂ ਦਾ ਬੈੱਡ ਦੇਣ ਵਾਸਤੇ ਰਾਜ਼ੀ ਹੋ ਗਏ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਮੇਰਾ ਪੇਸ਼ੈਂਟ ਲੈਵਲ ਥਰੀ ਦਾ ਸੀ। 

ਇੱਕ ਗੱਲੋਂ ਤੇ ਮੈਨੂੰ ਸੁੱਖ ਦਾ ਸਾਹ ਆਇਆ ਕਿ ਚਲੋ ਮਰੀਜ਼ ਦਾਖਲ ਤਾਂ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ ਪਰ ਦੂਸਰੇ ਪਾਸੇ ਖਰਚੇ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਸਤਾਉਣ ਲੱਗ ਪਈ। ਮੈਂ ਤੇ ਮੇਰੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੇ ਭਿਖਾਰੀਆਂ ਵਾਂਗ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਅਤੇ ਵਾਕਫ਼ਾਂ ਦੇ ਕੋਲੋਂ ਪੈਸਾ ਮੰਗਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਹੀ ਇੱਕ ਰਸਤਾ ਬਚਿਆ ਸੀ ਇਲਾਜ ਦੇ ਲਈ ਲੁੜੀਂਦੇ ਪੈਸੇ ਇਕੱਠੇ ਕਰਨ ਦਾ । ਇਹ ਹਾਲਤ ਸਿਰਫ ਮੇਰੀ ਨਹੀਂ ਹਿੰਦੋਸਤਾਨ ਦੇ ਹਰ ਗਰੀਬ ਅਤੇ ਮੱਧਵਰਗੀ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਮੇਰੇ ਲਈ ਵੀ ਕਰਜ਼ਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਗਨੀਮਤ ਸੀ ਕਿ ਮਿਲ ਵੀ ਰਿਹਾ ਸੀ ਤਾਂ ਜੋ ਲੜਕੇ ਦੀ ਜਾਨ ਬਚਾਈ ਜਾ ਸਕੇ ਪਰ ਉੱਥੇ ਜਾ ਕੇ ਮੈਂ ਵੇਖਿਆ ਹਰ ਕੋਈ ਖ਼ਰਚੇ ਤੋਂ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਅਜੇ ਵੱਖਰੀ ਹੈ ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕਰਜ਼ਾ ਮਿਲ ਹੀ ਨਹੀਂ ਰਿਹਾ।  

ਕੋਈ ਸੋਨਾ ਵੇਚ ਕੇ ਆਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਕੋਈ ਕੁਝ ਹੋਰ ਵੇਚ ਕੇ ਆਇਆ ਹੈ। ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਸੀ ਆ ਰਹੀ ਕਿ ਸਰਕਾਰਾਂ ਕਿਹੜੇ ਮੂੰਹ ਨਾਲ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਦਮਗਜੇ ਮਾਰਦੀਆਂ ਹਨ? ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ ਬੜਾ ਭਿਆਨਕ ਮੰਜ਼ਰ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ। ਥੁੜਾਂ ਮਾਰੇ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਸੱਜਣਾਂ ਪਿਆਰਿਆਂ ਨੂੰ ਦਵਾਈਆਂ ਦੇ ਖੁਣੋਂ ਮੌਤ ਦੇ ਮੂੰਹ ਵੱਲ ਜਾਂਦਾ ਦੇਖ ਰਹੇ ਸਨ। 

ਮੇਰੇ ਲੜਕੇ ਨੂੰ ਆਕਸੀਜਨ ਲਗਾਉਣ ਉਪਰੰਤ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਆਈ ਸੀ ਯੂ ਵਾਰਡ ਵਿੱਚ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਜਿੱਥੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਦੇ ਜਾਣ ਦੀ ਮਨਾਹੀ ਸੀ। ਇਕ ਪਾਸੇ ਲੜਕੇ ਦੇ ਇਲਾਜ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਤੇ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਬਾਕੀ ਰਹਿੰਦਿਆਂ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਦੀ ਚਿੰਤਾ। ਉਹ ਬੇਹੱਦ ਦਹਿਸ਼ਤਜ਼ਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਦੁਖਦਾਈ ਸਮਾਂ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਵੀ ਹਸਪਤਾਲ ਤੋਂ ਡਾਕਟਰ ਦਾ ਕੋਈ ਫੋਨ ਆਉਂਦਾ ਤਾਂ ਕੰਬਦੇ ਕੰਬਦੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਡਰਦੇ ਡਰਦੇ ਹੀ ਫੋਨ ਚੁੱਕਿਆ ਜਾਂਦਾ। ਕਿਸੇ ਵੀ ਅਣਹੋਣੀ ਦੇ ਖ਼ਤਰੇ ਤੋਂ ਦਿਲ ਕੰਬ ਜਾਂਦਾ। ਦਿਲ ਦਿਮਾਗ ਵਿੱਚ ਅਣਦਿੱਸਦੇ ਰੱਬ ਅੱਗੇ ਕਈ ਕਈ ਅਰਦਾਸਾਂ ਇੱਕੋ ਵੇਲੇ ਉੱਠਦੀਆਂ ਕਿ ਪਰਮਾਤਮਾ ਸਭ ਕੁਝ ਚੰਗਾ ਹੀ ਕਰੀਂ।

ਮੇਰਾ ਜ਼ਾਤੀ ਤਜਰਬਾ ਹੈ  ਕਿ ਜਦੋਂ ਵੀ ਆਕਸੀਜਨ ਘਟ ਜਾਣ ਦੀ ਸੂਚਨਾ ਮਿਲਦੀ ਤਾਂ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਬੜੀ ਹੀ ਦਹਿਸ਼ਤ ਪੈ ਜਾਂਦੀ।ਸਾਹਾਂ ਦੀ ਡੋਰੀ ਕਿੰਝ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਇਸਦੇ ਟੁੱਟਣ ਦਾ ਖਤਰਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਇਸਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਹੋ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਪਰ ਇਸ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਡੀ ਭਿਆਨਕ ਦਹਿਸ਼ਤ ਉਸ ਵੇਲੇ ਹੁੰਦੀ ਕਿ ਜਦੋਂ ਹਸਪਤਾਲ ਵਾਲੇ ਅਗਾਊਂ ਪੈਸੇ ਜਮ੍ਹਾ ਕਰਾਉਣ ਵਾਸਤੇ ਪਰਚੀ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਫੜਾ ਦੇਂਦੇ। ਇੰਝ ਲੱਗਣ ਲੱਗਦਾ ਜਿਵੇਂ ਸਾਡੇ ਖੂਨ ਅਤੇ ਸਾਹ ਸੱਤ ਦੀ ਸਾਡੀ ਆਖ਼ਿਰੀ ਬੂੰਦ ਨਿਚੋੜਨ ਲਈ ਸਾਨੂੰ ਫਿਰ ਤੋਂ ਵੇਲਣੇ ਵਿਚ ਪਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ। ਗੰਨੇ ਅਤੇ ਨਿੰਬੂ ਨੂੰ ਕਿੰਨਾ ਦਰਦ ਹੁੰਦਾ ਹੋਵੇਗਾ ਹੁਣ ਇਸਦਾ ਵੀ ਅਹਿਸਾਸ ਹੋ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਅਸੀਂ ਮੱਧ ਵਰਗੀ ਲੋਕ ਇਹਨਾਂ ਮੁਨਾਫ਼ੇਖੋਰਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵੇਲਣੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਤਾਂ ਪਾਏ ਹੋਏ ਹਨ। 

ਇਕ ਹੋਰ ਜ਼ਾਤੀ ਤਜਰਬਾ ਮੈਂ ਦੱਸਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ ਉਸ ਵੇਲੇ ਮਰੀਜ਼ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਦੀ ਹਾਲਤ ਬੜੀ ਦੁਖਦਾਈ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਸੀ ਕਿ ਜਦੋਂ ਜੀਵਨ ਰੱਖਿਅਕ ਦਵਾਈ ਲਿਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਪਰ ਉਹ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਚੌਵੀ ਚੌਵੀ ਘੰਟੇ ਮੌਜੂਦ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਦਵਾਈ ਕਿਸੇ ਅਜਿਹੇ ਅਣਦਿੱਸਦੇ ਰੱਬ ਦਾ ਰੂਪ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਿਹੜੀ ਰੱਬ ਵਾਂਗ ਨਜ਼ਰ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ। ਇਹ ਦਵਾਈ ਕਿੱਧਰ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਇਸ ਬਾਰੇ ਕਿਸੇ ਵੱਖਰੀ ਪੋਸਟ ਵਿੱਚ ਚਰਚਾ ਕਰਾਂਗੇ। 

ਕੁਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਮਾਹੌਲ ਬੇਹੱਦ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮਰੀਜ਼ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ ਨਾ ਹੀ ਇਸ ਦਾ ਕੋਈ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹਸਪਤਾਲ ਵੱਲੋਂ ਅਜਿਹੀਆਂ ਮਜਬੂਰੀਆਂ ਜਾਂ ਕਮੀਆਂ ਬਹੁਤ ਹੀ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਹਨ। ਤੁਸੀਂ ਮਰੀਜ਼ ਨੂੰ ਬਾਹਰੋਂ ਜੋ ਫਲ ਫਰੂਟ ਖਾਣ ਨੂੰ ਭੇਜਦੇ ਹੋ ਉਹ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਕਿ ਨਹੀਂ ਬੜੀ ਹੀ ਸ਼ੰਕਾ ਵਾਲੀ ਹਾਲਤ ਬਣੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਣ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਦਮ ਕਦਮ ਤੇ ਕੋਈ ਲੁਟੇਰਾ ਤੁਹਾਨੂੰ ਲੁੱਟਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਖੜਾ ਹੈ। ਜਿਸਦਾ ਜੋ ਦਾਅ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਉਹ ਆਪਣੀ ਕਸਰ ਨਹੀਂ ਛੱਡਦਾ। ਕੋਰੋਨਾ ਕਾਲ ਇਹਨਾਂ ਮੁਨਾਫ਼ੇਖੋਰਾਂ ਨੂੰ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪੈਸੇ ਕਮਾਉਣ ਦਾ ਇੱਕ ਬਹਾਨਾ ਮਿਲ ਗਿਆ ਹੈ। 

ਪੂਰੇ ਅਠਾਰਾਂ ਦਿਨ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿਚ ਰਹਿਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੇਰੇ ਬੇਟੇ ਨੂੰ ਛੁੱਟੀ ਮਿਲ ਗਈ ਤਾਂ ਕਿਤੇ ਜਾ ਕੇ ਸੁੱਖ ਦਾ ਸਾਹ ਆਇਆ ਹੈ ਪਰ ਫਾਈਨਲ ਬਿੱਲ ਤਾਰਨਾ ਵੀ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਸਮੱਸਿਆ ਬਣ ਗਿਆ। ਕਰਜ਼ੇ ਚੁੱਕ ਚੁੱਕ ਰੋਜ਼ ਵਾਲੇ ਖਰਚੇ ਹੀ ਬੜੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਨਾਲ ਪੂਰੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇੰਤਜ਼ਾਮ ਕਰਕੇ ਬਿੱਲ ਉਤਾਰਿਆ ਗਿਆ। ਇੱਕ ਵਾਰ ਫੇਰ ਅਹਿਸਾਸ ਹੋਇਆ ਕਿ ਸਾਡਾ ਕਿਸੇ ਦਾ ਬਿਮਾਰ ਹੋਣਾ ਵੀ ਏਨਾ ਵੱਡਾ ਗੁਨਾਹ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਧਰਮਾਂ ਕਰਮਾਂ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਭਗਤੀ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਉਦੋਂ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਨਹੀਂ ਬਹੁੜਦੇ। ਗੱਲਾਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਪ੍ਰਚਾਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।  ਖ਼ਬਰਾਂ ਵਿੱਚ ਫੋਟੋ ਜ਼ਿਆਦਾ ਛਪਦੀਆਂ ਹਨ ਪਰ ਅਸਲੀ ਕੰਮ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। 

ਬੜਾ ਹੀ ਮਨ ਵਿਚ ਦੁੱਖ ਹੋਇਆ ਕਿ ਕੀ ਸਾਡੀ ਸਰਕਾਰ ਕੋਲੋਂ ਸਾਨੂੰ ਕੋਈ ਵੀ ਆਰਥਿਕ ਮਦਦ ਨਹੀਂ ਮਿਲ ਸਕਦੀ? ਇਹ ਸਰਕਾਰ ਸਿਰਫ਼ ਟੈਕਸ ਲੈਣਾ ਹੀ ਜਾਣਦੀ ਹੈ। ਇਕ ਗੱਲ ਹੋਰ ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਜਿਹੜੇ ਸਰਕਾਰੀ ਰੇਟ ਕੋਰੋਨਾ ਦੇ ਇਲਾਜ ਵਾਸਤੇ ਹਨ ਉਹ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਡਿਸਪਲੇਅ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ। ਹੁਣ ਇਲਾਜ ਉਪਰੰਤ ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਵੀ ਦਹਿਸ਼ਤ ਹੈ ਕਿ ਕਿਤੇ ਬਲੈਕ ਫੰਗਸ ਵਰਗੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਪੰਗਾ ਨਾ ਪੈ ਜਾਵੇ। ਇਹਨਾਂ ਸਾਈਡ ਇਫੈਕਟਾਂ ਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਬਚਿਆ ਜਾਵੇ? ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਡਾਕਟਰ ਅਤੇ ਹਸਪਤਾਲ ਦਾ ਸਟਾਫ ਵੀ ਕਾਫੀ ਚੰਗਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਦੋਸਤਾਂ ਨੇ ਵੀ ਬਹੁਤ ਹੌਸਲਾ ਵਧਾਊ ਮੱਦਦ ਕੀਤੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਤਿ ਧੰਨਵਾਦੀ ਰਹਾਂਗੇ  ਪਰ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜੀਅ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਤੋਂ ਤੁਰ ਗਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦਾ ਰੋ ਰੋ ਕੇ ਬਹੁਤ ਮਾੜਾ ਹਾਲ ਹੈ। ਉਹ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਕਦੋਂ ਸਨਹਬਲ ਸਕਣਗੇ? ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਢਹਿ ਢੇਰੀ ਹੋਈ ਆਰਥਿਕਤਾ ਨੂੰ ਕੌਣ ਦੁਬਾਰਾ ਸੈਟ ਕਰੇਗਾ?  ਜਿਹੜੇ ਲੋਕ ਕੋਰੋਨਾ ਨੂੰ ਮਜ਼ਾਕ ਸਮਝਦੇ ਹਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਰਮਾਤਮਾ ਸੁਮੱਤ ਬਖਸ਼ੇ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਬਚਾਅ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਜ਼ਰੂਰ ਅਪਨਾਉਣ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਹੈ ਕਿ ਦੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਤੜਫ਼ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸਾਰ ਜ਼ਰੂਰ ਲਵੋ। 


ਇਹਨਾਂ ਅਠਾਰਾਂ ਦਿਨਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਮਹਾਂਭਾਰਤ ਯਾਦ ਕਰਵਾ ਦਿੱਤੀ। ਉਹ ਮਹਾਂਭਾਰਤ ਜਿਹੜੀ ਸਦੀਆਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਉਹ ਮਹਾਂਭਾਰਤ ਜਿਸਦੀ ਅੱਜ ਫਿਰ ਲੋੜ ਹੈ। ਅੱਜ ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆ ਹੀ ਬਣ ਚੁੱਕੀ ਹੈ ਕੁਰੂਕਸ਼ੇਤਰ ਦਾ ਮੈਦਾਨ। ਅੱਜ ਫਿਰ ਅਰਜਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਅੱਜ ਦੇ ਦੁਸ਼ਾਸ਼ਨ ਫਿਰ ਦਨਦਨਾਉਂਦੇ ਫਿਰਦੇ ਹਨ। ਸਮੁੱਚੇ ਗਰੀਬ ਅਤੇ ਮੱਧ  ਵਰਗ ਨੂੰ ਮੁਨਾਫ਼ਾਖ਼ੋਰਾਂ ਅਤੇ ਕਾਲਾ ਬਜ਼ਾਰੀਆਂ ਨੇ ਤਨ ਤੋਂ ਇੱਕ ਇੱਕ ਕੱਪੜਾ ਲਾਹ ਕੇ ਨੰਗਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਅੱਜ ਦੇ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਵੀ ਅੱਖਾਂ ਮੀਚੀ ਬੈਠੇ ਹਨ। ਅੱਜ ਫਿਰ ਲੋੜ ਹੈ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਭਗਵਾਨ ਦੀ। ਅੱਜ ਫਿਰ ਲੋੜ ਹੈ ਗੀਤਾ ਉਪਦੇਸ਼ ਦੀ ਕਿਓਂਕਿ ਅੱਜ ਫਿਰ ਅਰਜਨ ਯੁੱਧ ਨੂੰ ਛੱਡ ਬੈਠਾ ਹੈ ਜਾਂ ਯੁੱਧ ਤੋਂ  ਘਬਰਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਕਦੋਂ ਆਉਣਾ ਹੈ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਭਗਵਾਨ ਨੇ।  ਹੁਣ ਕੌਣ ਕਰੇਗਾ ਧਰਮ ਦੀ ਰੱਖਿਆ? ਇਨਸਾਨੀਅਤ ਦੇ ਧਰਮ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕੌਣ ਕਰੇਗਾ ਹੁਣ?

ਅਸਲੀ ਥਾਂਵਾਂ ਅਤੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੇ ਨਾਮ ਨਹੀਂ  ਦਿੱਤੇ ਜਾ ਰਹੇ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੁਝ ਹੋਰ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਵੀ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। -ਸੰਪਾਦਕ

Tuesday, 18 May 2021

ਨਰਿੰਜਨ ਸਿੰਘ ਕਿਵੇਂ ਬਣੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਾਥੀ?

 ਵੇਰਵੇ ਸਹਿਤ ਦੱਸ ਰਹੇ ਹਨ ਸੁਰਿੰਦਰ ਰਾਮਪੁਰੀ 

ਰਾਮਪੁਰ//ਲੁਧਿਆਣਾ: 18 ਮਈ 2021::


ਸੁਰਿੰਦਰ ਰਾਮਪੁਰੀ ਹੁਰਾਂ ਨਾਲ ਫੋਨ ਤੇ ਹੋਈ ਗੱਲਬਾਤ ਮਗਰੋਂ ਸਾਹਿਤ ਸਕਰੀਨ ਟੀਮ

ਲੋਕਪੱਖੀ ਤਾਕਤਾਂ ਚਿਰਾਂ ਤੋਂ ਇਸ ਗੱਲ ਲਈ ਜਤਨਸ਼ੀਲ ਸਨ ਕੀ ਜਾਤਪਾਤ, ਊਂਚਨੀਚ, ਧਰਮਾਂ ਅਤੇ ਮਜ਼੍ਹਬਾਂ ਦੇ ਵਖਰੇਵਿਆਂ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀਵਾਰਾਂ ਢਾਹ ਕੇ ਮੁੱਖ ਜਾਤੀ ਨੂੰ ਇੱਕਮਿੱਕ ਕੀਤਾ ਜਾਈ। ਇਹ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਕਾਫੀ ਹੱਦ ਤੱਕ ਸਫਲ ਵੀ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਹੁਣ ਕੋਵਿਡ-19 ਅਤੇ ਕੋਰੋਨਾ ਦੇ ਬਹਾਨੇ ਇਹ ਦੂਰੀਆਂ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫੇਰ ਵੱਧ ਜਾਣਗੀਆਂ ਇਸਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਤਾਂ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਸਾਡੇ ਵੱਡੇ ਵੱਡੇ ਬੁੱਧੀਜੀਵੀ ਇਸ ਕੋਵਿ/ਕੋਰੋਨਾ ਨੇ ਖਾ ਲਏ। ਏਨਾ ਨੁਕਸਾਨ ਤਾਂ ਸ਼ਾਇਦ ਸੈਕੂਲਰ ਅਤੇ ਅਗਾਂਹਵਧੂ ਲਹਿਰ ਤੇ ਹੁੰਦੇ ਆਏ ਹਿੰਸਕ ਹਮਲਿਆਂ ਨਾਲ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਹੋਇਆ। ਹੁਣ ਨਵੀਂ ਖਬਰ ਮਿਲੀ ਹੈ ਨਰਿੰਜਨ ਸਿੰਘ ਸਾਥੀ ਹੁਰਾਂ ਦੀ। ਉਹ ਵੀ ਸਾਥੋਂ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਵਿੱਛੜ ਗਏ ਹਨ। ਸੁਰਿੰਦਰ ਰਾਮਪੁਰੀ ਹੁਰਾਂ ਦਾ ਫੋਨ ਆਇਆ ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਗਲਾ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਦੱਸਦੇ ਰਹੇ ਨਰਿੰਜਨ ਸਿੰਘ ਸਾਥੀ ਹੁਰਾਂ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਬਾਰੇ। ਉਹਨਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਨਰਿੰਜਨ ਸਿੰਘ ਸਾਥੀ ਜੀ ਦੇ ਸਦੀਵੀ ਵਿਛੋੜੇ ਦਾ  ਪੰਜਾਬੀ ਲਿਖਾਰੀ ਸਭਾ ਰਾਮਪੁਰ ਨੂੰ  ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਵਿਗੋਚਾ ਆਇਆ ਹੈ। ਉੱਠ ਗਏ ਨੇ ਗਵਾਂਢੋਂ ਯਾਰ ਰੱਬਾ ਹੁਣ ਕੀ  ਕਰੀਏ 

ਸੁਰਿੰਦਰ ਰਾਮਪੁਰੀ ਹੁਰਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਸਤਿਕਾਰ ਯੋਗ ਨਰਿੰਜਨ ਸਿੰਘ ਸਾਥੀ ਜੀ ਇਕ ਖੋਜੀ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ, ਨਿਪੁੰਨ ਵਾਰਤਕ ਲੇਖਕ, ਸਫਲ ਸੰਪਾਦਕ ਅਤੇ ਉੱਚ ਪਾਏ ਦੇ ਸ਼ਾਇਰ ਸਨ। ਮੁੱਢਲੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿਚ ਗਿਆਨੀ ਅਰਜਨ ਸਿੰਘ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਾਹਿਤਕ ਸੇਧ ਦਿੱਤੀ ‌ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਾਲ ਸਿੰਘ ਕਮਲਾ ਅਕਾਲੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਕੇ ਆਪਣਾ ਤਖ਼ੱਲਸ ' ਦੁਖੀਆ ਅਕਾਲੀ ' ਰੱਖ ਲਿਆ। ਤੇਜਾ ਸਿੰਘ ਸਾਬਰ  ਜੀ ਨੇ ਜਦੋਂ ਕਿਹਾ ,"ਤੇਰੇ ਵਿਚ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਚਿਣਗ ਮਘ ਰਹੀ ਹੈ", ਸਾਬਰ ਜੀ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਨਾਲ ਕਾਵਿ ਲੋਕ ਦੀਆਂ ਉਡਾਰੀਆਂ ਲਾਉਂਦਿਆ 'ਨਰਿੰਜਨ ਸਿੰਘ ਚਿਣਗ' ਬਣ ਗਏ। ਤਰਲੋਕ ਸਿੰਘ ਤਰਲੋਕ ਨੇ ਕਿਹਾ "ਤੂੰ ਨਾ ਤਾਂ ਦੁਖੀਆ ਹੈਂ ਨਾ ਅਕਾਲੀ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਚਿਣਗ। ਤੂੰ ਤਾਂ ਸਾਥੀ ਹੈਂ‌ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਸਾਥੀ‌। ਮਨੁੱਖਤਾ ਦਾ ਹਮਦਰਦ‌। ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਸ਼ਾਇਰ ਹੈ ‌"ਉਸ ਦਿਨ ਤੋਂ ਉਹ ਨਰਿੰਜਨ ਸਿੰਘ ਸਾਥੀ ਬਣ ਗਏ। 

ਰੋਜ਼ੀ ਰੋਟੀ ਦੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਅਤੇ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੀਆਂ ਗਰਦਿਸ਼ਾਂ ਵੀ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕਲਮ ਦੀ ਇਸ ਸਾਧਨਾ ਤੋਂ ਕਦੇ ਵੀ ਰੋਕ ਨਾ ਸਕੀਆਂ।ਸਿੱਖਿਆ ਵਿਭਾਗ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਨੋਕਰੀ ਕਰਦਿਆਂ ਉਹ 1954 ਵਿਚ ਤਬਦੀਲ ਹੋ ਕੇ ਰਾਮਪੁਰ ਆ ਗਏ।  ਪੰਜਾਬੀ ਲਿਖਾਰੀ ਸਭਾ ਰਾਮਪੁਰ ਨਾਲ ਜੁੜ ਗਏ। ਆਖਰੀ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਜੁੜੇ ਰਹੇ। ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਸਭਾ ਦੇ ਜਨਰਲ ਸਕੱਤਰ ਰਹੇ। ਨਵੀਆਂ ਪੈੜਾਂ ਪਾਈਆਂ, ਨਵੇਂ ਪੂਰਨੇ ਪਾਏ। 'ਕਥਨਾਵਲੀ' ਦੀ ਸੰਪਾਦਨਾ ਕੀਤੀ। ਡਾਕ ਮੈਂਬਰਸ਼ਿਪ ਦੀ ਪਿਰਤ ਪਾਈ। ਅਜਿਹਾ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਦਿਆਂ ਸੁਰਿੰਦਰ ਰਾਮਪੁਰੀ ਉਦਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਬਾਰ ਬਾਰ ਗਲਾ ਭਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। 

ਰਾਮਪੁਰੀ ਜੀ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਰਾਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਸੋਢੀ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਭਰਾਵਾਂ ਵਰਗਾ ਪਿਆਰ ਸੀ। ਮੈਂ ਅਤੇ ਸੁਖਮਿੰਦਰ ਰਾਮਪੁਰੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ  ਦਿਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰ ਹੁਕਮ ਪ੍ਰਵਾਨ ਚੜ੍ਹਾਇਆ। ਇਹ ਸਿਲਸਿਲਾ ਆਖ਼ਿਰੀ ਸਮੇਂ ਤੀਕ ਵੀ ਜਾਰੀ ਰਿਹਾ। ਸਾਥੀ ਜੀ  ਅਤੇ  ਤੋਂ ਉਮਰ ਭਰ ਦੂਰ ਰਹੇ। 

ਸਿੱਖਿਆ ਵਿਭਾਗ ਪੰਜਾਬ ਤੋਂ ਸੇਵਾ-ਮੁਕਤ ਹੋਣ ਪਿੱਛੋਂ ਉਹ ਸ. ਬਰਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਹਮਦਰਦ ਜੀ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਨਾਲ 'ਅਜੀਤ ਅਖ਼ਬਾਰ ' ਨਾਲ ਜੁੜ ਗਏ। ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਮਾਰਗ ਬਾਰੇ ਲੰਮੀ ਲੇਖ ਲੜੀ ਲਿਖੀ ਜੋਂ ਲਾਹੌਰ ਬੁੱਕ ਸ਼ਾਪ ਨੇ ਪੁਸਤਕ ਰੂਪ ਵਿਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ। ਪਿੱਛੇ ਜਿਹੇ ਉਸ ਦਾ ਦੂਸਰਾ ਐਡੀਸ਼ਨ ਆਇਆ ਹੈ। ਇਸ  ਬਾਰੇ ਵੀ ਰਾਮਪੁਰੀ ਜੀ ਕੋ  ਹੈ  ਕਿਸੇ ਵੱਖਰੀ ਪੋਸਟ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਾਂਝਿਆਂ ਕਰਨਗੇ। 

ਜਸਬੀਰ ਝੱਜ ਜਦੋਂ ਵੀ ਅਜੀਤ ਦੇ ਦਫ਼ਤਰ ਜਾਂਦੇ, ਸਾਥੀ ਜੀ ਦਾ ਸੁੱਖ ਸੁਨੇਹਾ ਲੈ ਕੇ ਹੈ ਆਉਂਦੇ।

ਸੁਰਜੀਤ ਰਾਮਪੁਰੀ  ਜੀ ਦੇ ਤੁਰ ਜਾਣ ਬਾਅਦ  ਨਰਿੰਜਨ ਸਿੰਘ ਸਾਥੀ ਜੀ ਦਾ ਵਿਛੋੜਾ ਅਕਿਹ ਅਤੇ ਅਸਿਹ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵੀ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਮਾਣ -ਸਨਮਾਨ ਨਾਲ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਜਿਊਣ ਦਾ ਵੱਲ ਵੀ ਦੱਸਦੀਆਂ ਹਨ।

ਅੱਜ ਸਵੇਰੇ ਤਿੰਨ ਵਜੇ ਭਾਵੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਆਖਰੀ ਸਾਹ ਲਿਆ ਪਰ ਆਪਣੀਆਂ ਬਹੁਮੁੱਲੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਰਾਹੀਂ ਉਹ ਸਦਾ ਸਾਡੇ ਅੰਗ ਸੰਗ ਰਹਿਣਗੇ। ਜਲਦੀ ਹੀ ਸੁਰਿੰਦਰ ਰਾਮਪੁਰੀ ਸਾਹਿਬ ਉਹਨਾਂ ਬਾਰੇ ਹੋਰ ਵੇਰਵਾ ਦੇਣਗੇ। ਫਿਲਹਾਲ ਪੋਸਟ ਸਕਰਿਪਟ

ਸਾਥੀ ਜੀ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਪੁਸਤਕਾਂ ਦਾ ਕੁਝ ਸੰਖੇਪ ਜਿਹਾ ਜ਼ਿਕਰ:

1. ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਲੋਕ ਰੋਮਾਂਸ

2. ਵਰਤਮਾਨ ਪੰਜਾਬੀ ਸ਼ਬਦ ਜੋੜ

3.  ਕਥਨਾਵਲੀ

4. ਨਦੌਣ ਦੀ ਜੰਗ

5. ਚਰਨ ਚਲਉ ਮਾਰਿਗ ਗੋਬਿੰਦ

6.ਇਕ ਪੁਸਤਕ ' ਮਹਾਂਭਾਰਤ ' ਬਾਰੇ ਛਪੀ ਹੈ।

ਸੱਚੀ ਸਾਇੰਸ ਫਿਕਸ਼ਨ/ਹਰਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ

  ਸੋਚਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕਰਦੀ ਕਾਵਿ ਰਚਨਾ  


ਬੰਦਾ

ਚਿਹਰੇ ਤੇ ਲਾਏ ਮਾਸਕ ਨਾਲ

ਪੁਣ ਪੁਣ ਸਾਹ ਲੈ ਰਿਹਾ ਹੈ

ਸ਼ਾਇਰ ਹਰਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ 


ਦੁੱਧ , ਜੋ ਪੁੱਤ ਵੇਚਣ ਬਰਾਬਰ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ

ਸਿਰਫ ਉਹ ਹੀ ਨਹੀ

ਪੀਣ ਵਾਲਾ ਪਾਣੀ ਵੀ

ਵਿਕਣ ਲੱਗ ਪਿਆ ਹੈ

ਸਾਹ ਆਕਸੀਜਨ ਸਿਲੰਡਰਾਂ ਸਹਾਰੇ

ਚੱਲ ਰਹੇ ਨੇ

ਕਬਰਸਤਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਬਸਤੀਆਂ ਵਰਗੀ ਭੀੜ ਹੈ

ਅਤੇ

ਬਸਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕਬਰਸਤਾਨਾਂ ਵਰਗੀ ਮਾਤਮੀ ਚੁੱਪ ਹੈ

ਮਾਤਮ ਮਨਾਉਣ ਤੇ ਦਫ਼ਾ ਚੁਤਾਲੀ

ਅਤੇ ਮਿਲਣ ਤੇ ਕਰਫਿਊ ਲੱਗ ਚੁੱਕਾ ਹੈ

ਸੋਸ਼ਲ ਡਿਸਟੈਂਸਿਗ ਹੁਣ ਸਿਰਫ ਅਛੂਤਾਂ ਤੇ ਹੀ ਨਹੀ

ਸਵਰਨਾਂ ਤੇ ਵੀ ਆਇਦ ਹੋ ਗਈ ਹੈ

ਬਾਂਦਰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ

ਬੰਦੇ ਦਾ ਪੂਰਵਜ ਮੰਨਣੋ ਇਨਕਾਰੀ

ਹੋ ਗਏ ਹਨ

ਜਿਹੜੇ ਗਵਾਰ ਚਿੜੀਆਂ ਨੂੰ

ਮਾਰ ਕੇ ਹੱਸੇ ਸੀ

ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਤੇ

ਚਿੜੀਆਂ ਉਦਾਸ ਨੇ

ਇਹ ਜੋ ਅਜੇ ਕੱਲ ਹੀ ਲਿਖੀ

ਸਾਇੰਸ ਫਿਕਸ਼ਨ ਸੀ

ਅੱਜ ਸੱਚ ਸਾਬਤ ਹੋ ਗਈ ਹੈ

ਮੇਰੇ ਸਾਂਹਵੇਂ


ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਹੁਰਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਇੱਕ ਹੋਰ ਲਿਖਤ ਪੜ੍ਹੋ ਇਥੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰ ਕੇ 

ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਦੀ ਚੋਣ ਅਤੇ ਡਾ. ਗੁਲਜ਼ਾਰ ਪੰਧੇਰ 

ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਨਾਲ ਹੋਰ ਸਬੰਧਤ ਖਬਰਾਂ ਦੇਖਣ ਲਈ ਇਥੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ ਜੀ 

ਡਾ. ਲਖਵਿੰਦਰ ਜੌਹਲ ਬਣੇ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਐਕਡਮੀ ਦੇ ਬਿਨਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਪ੍ਰਧਾਨ

Monday, 17 May 2021

ਸਮੇਂ ਦੇ ਦਰਦ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦੀ ਜੋਗਿੰਦਰ ਆਜ਼ਾਦ ਦੀ ਕਵਿਤਾ

ਦਿਲ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਦੇਣ ਵਾਲਿਆਂ ਹਕੀਕਤਾਂ ਹਨ ਕਵਿਤਾ ਵਿੱਚ

Courtesy Photo 

ਬਘਿਆੜਾਂ ਦੇ ਵੱਸ

ਇਹ ਕੌਣ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ?

ਸ਼ਾਇਰ ਜੋਗਿੰਦਰ ਆਜ਼ਾਦ 

ਆਪਣੇ ਹੀ  ਮੋਢਿਆਂ ਤੇ  ਚੁੱਕੀ 

ਆਪਣੀ ਅਰਥੀ 

ਕਿਸ ਦੀ ਇਹ ਅਣਪਛਾਤੀ ਲਾਸ਼?

ਸ਼ਾਇਦ

ਇਹ  ਗਣਤੰਤਰ  ਦੀ ਲਾਸ਼  ਹੈ 

ਜਾਂ ਲੋਕ ਤੰਤਰ ਦੀ। 

ਨਿਆਂ ਤੰਤਰ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਹੈ 

ਜਾਂ ਨਕਲੀ ਆਜ਼ਾਦੀ  ਦੀ ਲਾਸ਼। 

 ਹੁਕਮਰਾਨਾਂ ਦੀ  ਲਾਸ਼ ਹੈ 

 ਜਾਂ ਦੇਸ਼  ਦੀ ਗਲ਼ੀ ਸੜੀ ਲਾਸ਼ ?

ਨਹੀਂ ਨਹੀਂ!

ਭਾਰਤ  ਜਿਸ ਦਾ  ਨਾਮ 

ਓਥੋਂ ਦੀ ਸਭਿਅਤਾ ਤੇ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ 

ਵਿੱਚੋਂ ਨਿਕਲੀ ਹੈ

ਇਹ  ਆਦਮਖੋਰ 

ਵਿਕਾਸ  ਪੁਰਸ਼ ਦੀ ਲਾਸ਼ ।

 ਲਾਸ਼ ਘਰ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ ਮੁਲਕ

ਗੰਗਾ  ਨਦੀ  ਨੇ ਵੀ  

ਖੋਲ੍ਹੀ ਹੈ ਅਪਣੀ ਬੁੱਕਲ 

ਢੋ ਰਹੀ ਹੈ ਲਾਸ਼ਾਂ  ਹੀ ਲਾਸ਼ਾਂ।

ਖਾਮੋਸ਼  ਦੇਖ ਰਿਹਾ 

ਆਦਮਖ਼ੋਰ ਨੇਤਾ ਨਿਰਾ ਅਭਿਨੇਤਾ

ਸਿਰਫ਼ ਵੋਟਾਂ  ਗਿਣ ਰਿਹਾ। 

ਉਹਦੇ ਖੂਨੀ ਜਬਾੜੇ

ਅਜੇ ਨਹੀਂ  ਹੋਏ  ਤ੍ਰਿਪਤ ।

ਅਜੇ ਵੀ

ਆਦਮ ਬੋ, ਆਦਮ ਬੋ 

ਕਰਦਾ ਫਿਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ਹਰਾਮਖ਼ੋਰ।

ਦਿਲ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਦੇਣ ਵਾਲਿਆਂ ਹਕੀਕਤਾਂ ਹਨ ਕਵਿਤਾ ਵਿੱਚ

ਜੋਗਿੰਦਰ ਆਜ਼ਾਦ 16-5-2021

Sunday, 16 May 2021

ਸ਼ਰਮ ਆਤੀ ਹੈ-----!

ਕੋਰੋਨਾ ਯੁਗ ਵਿੱਚ ਮੁੱਕ ਰਹੀ ਸੰਵੇਦਨਾ ਤੇ ਵੱਧ ਰਹੀ ਮੁਨਾਫਾਖੋਰੀ


ਜਿੰਨਾ ਧਰਮਕਰਮ ਏਸ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਹੈ ਓਨਾ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ। ਪੂਜਾ ਪਾਠ ਦੇ ਜਿੰਨੇ ਅਡੰਬਰ ਏਸ ਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਹਨ ਓਨੇ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ। ਜਦੋਂ ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਸੰਕਟ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਉਦੋਂ ਉਦੋਂ ਕਾਲੇ ਬਜ਼ਾਰੀਆਂ, ਜ਼ਖ਼ੀਰਾਬਾਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਢੰਗਾਂ ਨਾਲ ਕੁਰੱਪਸ਼ਨ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਚਾਂਦੀ ਹੋਣ ਲੱਗਦੀ ਹੈ। ਇਹੀ ਕੁਝ ਹੁਣ ਕੋਰੋਨਾ ਦੇ ਇਸ ਗੰਭੀਰ ਸੰਕਟ ਸਮੇਂ ਵੀ ਦੇਖਣ ਵਿੱਚ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਸੰਵੇਦਨਾ ਜਗਾਉਣ ਲਈ ਅਕਸਰ ਸਰਗਰਮ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਜਸਵੰਤ ਜ਼ਫ਼ਰ ਸਾਹਿਬ ਆਕਾਸ਼ਵਾਣੀ ਜਲੰਧਰ ਵਾਲੇ ਵਾਲੇ ਐਸ ਐਸ ਮੀਸ਼ਾ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਇੱਕ ਕਾਵਿ ਰਚਨਾ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਨਾਲ ਇਸ ਪਾਸੇ  ਕੀਤਾ ਹੈ ਉਸ ਵਿੱਚ ਡਾਕਟਰ ਰਵੇਲ ਸਿੰਘ ਹੁਰਾਂ ਦੀ ਕਾਵਿ ਰਚਨਾ ਵੀ ਹੈ। ਉਹ  ਅਤੀਤ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਦਿਆਂ ਲਿਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਹੁਣ ਹਾਲਾਤ ਕੀ ਹਨ!

ਕਾਲਜ ਪੜ੍ਹਦਿਆਂ ਸ. ਸ. ਮੀਸ਼ਾ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ‘ਕੱਚ ਦੇ ਵਸਤਰ’ ਵਿਚ ਕਵਿਤਾ ਪੜ੍ਹੀ ਸੀ: ਮੋਮਜਾਮਾ। ਇਸ ਵਿਚ ਇਕ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿਚ ਮਰੀਜ਼ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਜਾਣ ‘ਤੇ ਨਰਸ ਨੂੰ ਉਸ ਹੇਠ ਵਿਛਾਏ ਮੋਮਜਾਮੇ ਦਾ ਫਿਕਰ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਮੋਮਜਾਮਾ ਕਿਤੇ ਲਾਸ਼ ਲਿਜਾਣ ਵਾਲੇ ਨਾਲ ਹੀ ਨਾ ਲੈ ਜਾਣ। ਇਹ ਕਵਿਤਾ ਬਹੁਤ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸੀ ਕਿ ਅਸੀਂ ਆਪੋ ਆਪਣੇ ਹਿੱਤਾਂ ਲਈ ਫਿਕਰਮੰਦ ਦੂਸਰਿਆਂ ਦੇ ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਕਿੰਨਾ ਅਣਭਿੱਜ ਰਹਿੰਦੇ ਹਾਂ। ਘਟਦੀ ਜਾਂਦੀ ਮਾਨਵੀ ਸੰਵੇਦਨਾ ਦਾ ਵਰਨਣ ਹੈ। ਪਰ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਤਰੱਕੀ ਦੌਰਾਨ ਅਸੀਂ ਕਿੰਨੇ ਕਮੀਨੇ ਹੋ ਗਏ ਹਾਂ, ਅਸੰਵੇਦਨ ਹੋਣ ਦੇ ਕਿੰਨੇ ਪੈਂਡੇ ਤਹਿ ਕਰ ਲਏ ਹਨ, ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਪਤਾ ਮਿੱਤਰ ਡਾ.Rawail Singh ਦੀ ਤਾਜ਼ਾ ਨਜ਼ਮ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਕਿਸੇ ਬੰਦੇ, ਵਰਗ ਜਾਂ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਲਾਹਣਤਾਂ ਪਾਉਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਮੇਰੇ, ਤੁਹਾਡੇ ਅਤੇ ਸਾਡੇ ਸਾਰਿਆਂ ਬਾਰੇ ਹੈ। ਪੜ੍ਹਨਾ ਜ਼ਰਾ: 


ਕਵਿਤਾ /..ਤੇ ਮੇਰੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ / ਡਾ: ਰਵੇਲ ਸਿੰਘ  

ਮੈਂ ਹਾਲੇ ਉਦੋਂ ਜ਼ਿੰਦਾ ਸਾਂ 

ਜਦੋਂ ਮੇਰੇ ਬੇਟੇ ਨੇ ਮੇਰੇ ਨੱਕ ਤੋਂ ਆਕਸੀਜਨ ਦੀ ਨਾਲੀ ਉਤਾਰ

ਕਾਹਲੀ ਨਾਲ ਜਦੋਂ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦੇ ਮੂੰਹ ਉਤੇ ਲਗਾਈ ਸੀ...... 

ਮੇਰੇ ਵਾਰਡ ਵਿਚ ਹਰ ਤਰਫ਼ ਹਫੜਾ ਦਫੜੀ ਸੀ 

ਹੱਥ ਪੈਰ ਮਾਰ ਰਹੇ ਵਾਰਡ ਬੁਆਏ, ਨਰਸਾਂ, ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਘਰ ਦੇ ਜੀਅ.........

ਲਗਾ ਰਹੇ ਸਨ 

ਸਾਹੋਂ ਸਹਿਕਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਆਕਸੀਜਨ

ਲਾਸ਼ਾਂ ਦੇ ਮੂੰਹਾਂ ਤੋਂ ਲਾਹ ਇਸ ਉਮੀਦ ਨਾਲ 

ਕਿ ਸ਼ਾਇਦ ਕੋਈ ਬਚ ਹੀ ਜਾਏ ਮਾਂ ਦਾ ਜਾਇਆ

ਮੌਤ ਤੇ ਜੀਵਨ ਦੀ ਇਸ ਜੰਗ ਵਿਚ ਮੈਂ ਥੋੜਾ ਬਹੁਤ ਬਚਿਆ ਸਾਂ

ਪਤਨੀ ਦੇ ਉੱਖੜੇ ਸਾਹ ਟਿਕ ਰਹੇ ਸਨ

ਪਰ ਨਾਲ ਦੇ ਬਿਸਤਰਿਆਂ ਤੇ ਪਏ ਹੋਰ ਮਰੀਜ਼


ਏਨੇ ਖੁਸ਼ਕਿਸਮਤ ਨਹੀਂ ਸਨ.... 

ਮੇਰੇ ਦੇਖਦਿਆਂ ਹੀ 

‘ਅੱਛਾ ਤੋ ਹਮ ਚਲਤੇ ਹੈਂ’ ਕਹਿੰਦੇ ਆਪਣੀਆਂ ਦੇਹਾਂ ਤੋਂ ਉਪਰ ਉੱਠ ਰਹੇ ਸਨ

ਮੈਂ ਹਾਲੇ ਮਰਿਆ ਨਹੀਂ ਸਾਂ

ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਮੇਰੀ ਬੇਟੀ ਕਿਉਂ

ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਲਿਪਟ ਕੇ ਰੋਣ ਲੱਗ ਪਈ ਸੀ। 

ਪੀ ਪੀ ਕਿੱਟ ਵਿਚ ਮੇਰੀ ਧੀ.... 

ਤੇ ਚਿੱਟੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਵਾਲੇ ਲਿਬਾਸ ਵਿਚ ਮੈਂ 

ਦੋਵੇਂ ਕੱਫਣ ਦਾ ਸਮਾਨ ਲੱਗ ਰਹੇ ਸਾਂ.... 

ਉਹਦੇ ਗਲ ਦਾ ਹਾਰ

ਆਕਸੀਜ਼ਨ ਸਿਲੰਡਰ ਦਾ ਇੰਤਜ਼ਾਮ ਕਰਦਿਆ ਚਲਾ ਗਿਆ ਸੀ

ਉਹ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਲਿਪਟ ਕੇ ਹੋਰ ਰੋਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸੀ

 ਪਿਛੋਂ ਵਾਰਡ ਬੁਆਏ ਕੜਕਿਆ-

“ਇਹਨੂੰ ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ ਲੈ ਜਾਓ ਮੈਡਮ 

ਪਿਛੇ ਹੋਰ ਵੀ ਕਤਾਰ"

ਉਹ ਸਟ੍ਰੈਚਰ ਧੱਕਦੀ ਬਾਹਰ ਆਈ


ਐਮਬੂਲੈਂਸ ਵਾਲੇ ਨੇ ਕਿਰਾਇਆ ਬਾਰਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਮੰਗਿਆ

ਸਾਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕੰਨਾਂ ਤੇ ਯਕੀਨ ਨਹੀਂ ਸੀ ਹੋ ਰਿਹਾ

ਭਲਾ ਆਹ ਚਾਰ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਤੱਕ ਜਾਣ ਦੇ ਐਨੇ ਪੈਸੇ?

“ਚਲਣਾ ਹੈ ਤਾਂ ਦੱਸ.... 

ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਆਪਣੇ ਮੋਢੇ ਤੇ ਲੈ ਜਾ ਆਪਣੇ ਪਿਓ ਨੂੰ

ਜੀਅ ਤਾਂ ਕਰਦਾ ਸੀ 

ਸਟਰੈਚਰ ਤੋਂ ਉੱਠ ਫੜਾਂ ਗਲਮੇ ਤੋਂ ਇਹ ਬਦਤਮੀਜ਼

ਪਰ ਇਹ ਮੇਰੀ ਪਹੁੰਚ ਤੋਂ ਦੂਰ ਸੀ...

ਮੇਰੀ ਧੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕੰਗਣ ਉਤਾਰ ਦਿੱਤੇ ਸਨ 

ਮੈਨੂੰ ਆਖ਼ਰੀ ਮੰਜ਼ਿਲ ਤੇ ਜੁ ਪਹੁੰਚਾਉਣਾ ਸੀ

ਸਮਸ਼ਾਨ ਦੀ ਚਿਮਨੀ ਦਾ ਧੂੰਆਂ ਬਹੁਤ ਗਾੜ੍ਹਾ ਸੀ

ਬੇਟੀ ਨੂੰ ਇਕ ਟੋਕਨ ਫੜਾ ਮੈਨੂੰ ਹੋਰ ਲਾਸ਼ਾਂ ਵਿਚ ਧੱਕ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ

 ਮੈਂ ਤਦ ਤੱਕ ਜ਼ਿੰਦਾ ਸੀ....

ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ ਵਾਲਿਆ ਨੇ ਲੱਕੜੀ ਦਾ ਸੱਤ ਹਜ਼ਾਰ ਮੰਗਿਆ

ਜਿਵੇਂ ਲਾਸ਼ ਉਤਸਵ ਮਨਾ ਰਹੇ।

ਬੇਟੀ ਨੇ ਆਪਣਾ ਆਖਰੀ ਗਹਿਣਾ ਮੁੰਦਰੀ ਵੀ ਉਤਾਰ ਦਿੱਤੀ

ਜਦ ਮੇਰੇ ‘ਤੇ ਲੱਕੜਾਂ ਚਿਣ ਰਹੇ ਸਨ... 

ਤੇ ਜਦੋਂ ਲਾਂਬੂ ਲਾਇਆ ਗਿਆ ਉਦੋਂ ਵੀ

.... ਮੈਂ ਜ਼ਿੰਦਾ ਹੀ ਸਾਂ

ਲਪਟਾਂ ਚੋਂ ਝਾਕ ਦੇਖਦਾ ਹਾਂ ਪੰਡਿਤ ਬੇਟੀ ਨੂੰ ਉਪਦੇਸ਼ ਦੇ ਰਿਹਾ ਸੀ-

“ਇਹਦੀ ਮੁਕਤੀ ਲਈ ਪੂਜਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ... 

ਦੋ ਹਜ਼ਾਰ ਦਕਸ਼ਣਾ ਦੇਣੀ ਪਏਗੀ

ਮੈਂ ਬੇਟੀ ਵੱਲ ਤੱਕਿਆ... 

ਉਸ ਕੋਲ ਉਤਾਰਨ ਲਈ ਤਨ ਦੇ ਕੱਪੜੇ ਹੀ ਬਚੇ ਸਨ

.... ਤੇ ਹੁਣ ਮੇਰੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।

Tuesday, 11 August 2020

ਨਹੀਂ ਰਹੇ ਜਨਾਬ ਰਾਹਤ ਇੰਦੌਰੀ ਸਾਹਿਬ

 ਕੋਰੋਨਾ ਕਾਰਨ ਦਾਖਲ ਹੋਏ ਸਨ ਹਸਪਤਾਲ 
ਇੰਦੌਰ//ਲੁਧਿਆਣਾ: 11 ਅਗਸਤ 2020: (ਐਮ ਐਸ ਭਾਟੀਆ//ਸਾਹਿਤ ਸਕਰੀਨ)::
ਸੱਤਾ ਅਤੇ ਹੋਰਨਾਂ ਸਿਆਸੀ ਥੰਮਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਕਲਮ ਨਾਲ ਹਿਲਾ ਦੇਣ ਦੀ ਸਮਰਥਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਸ਼ਾਇਰ ਡਾਕਟਰ ਰਾਹਤ ਇੰਦੋਰੀ ਹੁਣ ਸਾਡੇ ਦਰਮਿਆਨ ਨਹੀਂ ਰਹੇ। ਨਾਮਵਰ ਸ਼ਾਇਰ ਰਾਹਤ ਇੰਦੌਰੀ (70) ਦਾ ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਇੰਦੌਰ ਵਿੱਚ ਦਿਹਾਂਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਸ੍ਰੀ ਔਰਬਿੰਦੋ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਨਾਲ ਬਾਹਰ ਆਈ ਇਸ ਮੰਦਭਾਗੀ ਖਬਰ  ਨੇ ਟਵੀਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾ ਨੂੰ ਦੋ ਹਾਰਟ ਅਟੈਕ ਆਏ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ 60 ਫੀਸਦੀ ਨਮੋਨੀਆ ਸੀ। ਕੋਰੋਨਾ ਪਾਜ਼ੀਟਿਵ ਆਉਣ 'ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਐਤਵਾਰ ਹਸਪਤਾਲ ਦਾਖਲ ਕਰਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਮੰਗਲਵਾਰ ਸਵੇਰੇ ਹੀ ਸ਼ਾਇਰ ਨੇ ਟਵੀਟ ਕੀਤਾ ਸੀ, 'ਕੋਵਿਡ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਲੱਛਣ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ 'ਤੇ ਕੱਲ੍ਹ ਮੇਰਾ ਕੋਰੋਨਾ ਟੈੱਸਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਪਾਜ਼ੀਟਿਵ ਆਈ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਲਿਖਿਆ ਸੀ: ਇਸ ਵਕ਼ਤ ਮੈਂ ਔਰਬਿੰਦੋ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿਚ ਦਾਖਲ ਹਾਂ। ਦੁਆ ਕਰੋ ਛੇਤੀ ਤੋਂ ਛੇਤੀ ਇਸ ਬੀਮਾਰੀ ਨੂੰ ਹਰਾ ਦੇਵਾਂ। ਇਕ ਹੋਰ ਇਲਤਜਾ ਹੈ, ਮੈਨੂੰ ਜਾਂ ਘਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਫੋਨ ਨਾ ਕਰਿਓ। ਮੇਰੀ ਖੈਰੀਅਤ ਟਵਿਟਰ ਤੇ ਫੇਸਬੁਕ 'ਤੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮਿਲਦੀ ਰਹੇਗੀ।' ਇਸ ਸਾਲ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿਚ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਸੋਧ ਕਾਨੂੰਨ ਵਿਰੁੱਧ ਚੱਲੇ ਅੰਦੋਲਨ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾ ਦੀ ਗਜ਼ਲ 'ਅਗਰ ਖਿਲਾਫ ਹੈਂ ਹੋਨੇ ਦੋ' ਦੀ ਇਹ ਲਾਈਨ 'ਸਭੀ ਕਾ ਖੂਨ ਹੈ ਸ਼ਾਮਿਲ ਯਹਾਂ ਕੀ ਮਿੱਟੀ ਮੇਂ, ਕਿਸੀ ਕੇ ਬਾਪ ਕਾ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਥੋੜ੍ਹੀ ਹੈ' ਨੇ ਅੰਦੋਲਨਾਕਾਰੀਆਂ ਵਿਚ ਅੱਗ ਪੈਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਸਾਰੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਛੇਤੀ ਤੰਦਰੁਸਤ ਹੋਣ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ ਪਾਰ ਕੁਦਰਤ ਨੂੰ ਕੁਝ ਹੋਰ ਹੀ ਮਨਜ਼ੂਰ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਦੁਪਹਿਰ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਦੀ ਧੜਕਣ ਅਚਾਨਕ ਹੀ ਰੁਕ ਗਈ।  ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਇਹ ਰਚਨਾ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਈ ਸੀ--
ਸਭੀ ਕਾ ਖੂਨ ਹੈ ਸ਼ਾਮਲ ਯਹਾਂ ਕਿ ਮਿੱਟੀ ਮੈਂ!
ਕਿਸੀ ਕੇ ਬਾਪ ਕਾ ਹਿੰਦੋਸਤਾਨ ਥੋੜੀ ਹੈ!
ਮੈਂ ਜਨਤਾ ਹੂੰ  ਕਿ ਦੁਸ਼ਮਣ ਭੀ ਕਮ ਨਹੀਂ ਲੇਕਿਨ,
ਹਮਾਰੀ ਤਰਹ ਹਥੇਲੀ ਪੇ ਜਾਨ ਥੋੜੀ ਹੈ! 
ਆਪਣੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਕਈ ਕਈ ਅੰਦਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਵਾਰੋ ਵਾਰੀ ਪੜ੍ਹਦੇ ਹੋਏ ਰਾਹਤ ਸਾਹਿਬ ਮੁਸ਼ਾਇਰੇ ਨੂੰ ਲੁੱਟ ਲਿਆ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਲੁਧਿਆਣਾ ਦੇ ਮੁਸ਼ਾਇਰਿਆਂ ਨਾਲ, ਨਹਿਰੂ ਸਿਧਾਂਤ ਕੇਂਦਰ ਅਤੇ ਹੋਰਨਾਂ ਥਾਵਾਂ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਡੂੰਘਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਜਾਣ ਨਾਲਤਹਿਜ਼ੀਬ ਦੇ ਦਾਇਰੇ ਵਿਚ ਰਹੀ ਕੇ ਲਿਖਣ ਵਾਲਾ ਖਾੜਕੂ ਕਿਸਮ ਦਾ ਸ਼ਾਇਰ ਸਾਥੋਂ ਖੁਸ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਕਮੀ ਕਦੇ ਵੀ ਪੂਰੀ ਨਹੀਂ ਹੋਣੀ।  ਪੀਪਲਜ਼ ਮੀਡੀਆ ਲਿੰਕ, ਅਦਾਰਾ ਸਾਹਿਤ ਸਕਰੀਨ ਅਤੇ ਇਪਟਾ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਕਲਮਕਾਰਾਂ ਨੇ ਇਸ ਮੌਕੇ ਡੂੰਘੇ ਅਫਸੋਸ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਕੀਤਾ। 
ਸਾਹਿਤਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜਨਾਬ ਸਾਗਰ ਸਿਆਲਕੋਟੀ ਸਾਹਿਬ, ਡਾਕਟਰ ਗੁਲਜ਼ਾਰ ਪੰਧੇਰ, ਜਸਵੀਰ ਝੱਜ, ਤਰਲੋਚਨ ਝਾਂਡੇ, ਭਗਵਾਨ ਢਿੱਲੋਂ, ਮਨਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਭਾਟੀਆ, ਰੈਕਟਰ ਕਥੂਰੀਆ, ਨੀਲੂ ਬੱਗਾ ਲੁਧਿਆਣਵੀ, ਯੁਵਾ ਸ਼ਾਇਰਾ ਕਾਰਤਿਕਾ ਸਿੰਘ,  ਇਰਾਦੀਪ ਤ੍ਰੇਹਨ, ਛਾਇਆ ਸ਼ਰਮਾ, ਏਕਤਾ ਪੂਜਾ ਸ਼ਰਮਾ, ਰਾਜਨ ਸ਼ਰਮਾ, ਅਮਨਦੀਪ ਦਰਦੀ ਸਮੇਤ ਕਈਆਂ ਨੇ ਦੁੱਖ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਕਰਦਿਆਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਰਧਾ ਦੇ ਫੁਲ ਅਰਪਿਤ ਕੀਤੇ।  
ਪਹਿਲੀ ਜਨਵਰੀ 1950 ਨੂੰ ਇੰਦੌਰ ਵਿੱਚ ਜੰਮੇ ਜਨਾਬ ਰਾਹਤ ਸਾਹਿਬ ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਪ੍ਰਗਤੀਸ਼ੀਲ ਲਹਿਰ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕ ਵੱਜੋਂ ਵਿਚਰਦੇ ਰਹੇ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੌਂਸਲਾ, ਹਿੰਮਤ ਅਤੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਦੇਂਦੀ ਸੀ। 
ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਹੋਰ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸ਼ੇਅਰ:
ਸਰਹਦੋਂ ਪਰ ਕੋਈ ਤਨਾਵ ਹੈ ਕਿਆ ?
ਜ਼ਰਾ ਪਤਾ ਤੋ ਕਰੋ ਚੁਨਾਵ ਹੈਂ ਕਿਆ!